Lifestyle: જળ સંરક્ષણ માટે દેશભરમાં બનાવાયા 68,827 અમૃત સરોવર, રાજ્યસભામાં સરકારે આપ્યો જવાબ

દેશભરમાં જળ સંરક્ષણ અને ભૂગર્ભ જળસ્તર સુધારવા માટે હાથ ધરવામાં આવેલા 'મિશન અમૃત સરોવર' હેઠળ અત્યાર સુધીમાં ૬૮,૮૨૭ અમૃત સરોવરનું નિર્માણ અથવા કાયાકલ્પ કરવામાં આવ્યો છે. સરકારે સોમવારે રાજ્યસભામાં આ અંગે વિગતવાર માહિતી આપી હતી. આ સરોવરોનો ઉપયોગ જળ સંરક્ષણ, સિંચાઈ, મત્સ્ય પાલન, જૈવ વિવિધતા વધારવા અને સ્થાનિક આજીવિકાની પ્રવૃત્તિઓ માટે કરવામાં આવી રહ્યો છે.

હરિયાળી વધારવા માટે આ અમૃત સરોવરોની આસપાસ ૨૪ લાખથી વધુ છોડ વાવવામાં આવ્યા છે. આ ઉપરાંત આંતરરાષ્ટ્રીય યોગ દિવસની પ્રવૃત્તિઓમાં પણ ૧૧.૫ લાખથી વધુ લોકોએ આ સ્થળો પર ભાગ લીધો હતો. કેન્દ્રીય જળ શક્તિ રાજ્ય મંત્રી રાજ ભૂષણ ચૌધરીએ એક લેખિત જવાબમાં જણાવ્યું હતું કે, પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ૨૪ એપ્રિલ, ૨૦૨૨ ના રોજ ભાવિ પેઢીઓ માટે પાણી બચાવવાના ઉદ્દેશ્યથી આ મિશનની શરૂઆત કરી હતી.

AI અને સેટેલાઈટ દ્વારા ટેકનિકલ મોનિટરિંગ

જળ શક્તિ રાજ્ય મંત્રીએ વધુમાં ઉમેર્યું હતું કે આ મિશનની અસરનું મૂલ્યાંકન 'ભૂ-પ્રહરી' મારફતે કરવામાં આવી રહ્યું છે, જે આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI) અને સેટેલાઈટ આધારિત મોનિટરિંગ સિસ્ટમ છે. ૨૦૨૨-૨૪ ના વિશ્લેષણ પરથી જાણવા મળ્યું છે કે, વરસાદ ઓછો થયો હોવા છતાં, તળાવોનો સરેરાશ વિસ્તાર ૧૬.૩ ટકા વધ્યો છે, જ્યારે સૂકા તળાવોની સંખ્યામાં ૪૨ ટકાનો ઘટાડો નોંધાયો છે.

અરુણાચલ પ્રદેશ, અસમ, કર્ણાટક, મધ્ય પ્રદેશ, રાજસ્થાન અને ઉત્તર પ્રદેશમાં કરાયેલા મૂલ્યાંકનમાં સામે આવ્યું છે કે પાણીની અછત વાળા વિસ્તારોમાં ગ્રાઉન્ડ વોટર રિચાર્જિંગમાં સુધારો થયો છે, ખેતીલાયક જમીન અને કૃષિ ઉત્પાદકતા વધી છે તથા પર્યાવરણ પર સકારાત્મક અસર જોવા મળી છે.