Dharmdarshan: પરિણીત સ્ત્રીના અંતિમ સંસ્કાર કેવી રીતે કરવામાં આવે છે? ગરુડ પુરાણમાં લખાયા છે આ ખાસ નિયમો

હિન્દુ ધર્મમાં જન્મથી લઈને મૃત્યુ સુધી ૧૬ સંસ્કારોનું પાલન કરવાનું વિશેષ મહત્વ રહેલું છે. જે રીતે જીવંત વ્યક્તિ માટે નિયમો બનાવવામાં આવ્યા છે, તેવી જ રીતે મૃત્યુ બાદ પણ કેટલાક ખાસ નિયમોનું પાલન કરવામાં આવે છે જેથી મૃતકની આત્માને શાંતિ અને મુક્તિ મળે. ગરુડ પુરાણમાં પરણેલી એટલે કે સુહાગન સ્ત્રીના અંતિમ સંસ્કાર માટે વિગતવાર નિયમો દર્શાવવામાં આવ્યા છે.

સુહાગન મહિલાને કરાવવામાં આવે છે સોળ શણગાર

ગરુડ પુરાણ અનુસાર, જ્યારે કોઈ સુહાગન સ્ત્રીનું અવસાન થાય છે, ત્યારે સૌથી પહેલાં તેના શરીરને પવિત્ર સ્નાન કરાવવામાં આવે છે. ત્યારબાદ તેને નવા વસ્ત્રો પહેરાવીને સોળ શણગાર કરવામાં આવે છે. આ શણગારમાં સિંદૂર, બિંદી, બંગડીઓ, મંગળસૂત્ર, ઝાંઝર અને સૌભાગ્યના તમામ પ્રતીકો સામેલ હોય છે. આ પરંપરાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય તે સ્ત્રી દ્વારા આજીવન નિભાવવામાં આવેલા પતિવ્રતા ધર્મ અને સૌભાગ્યને સન્માન આપવાનો છે.

પતિ ભરે છે મૃત પત્નીની સીમંત (માગ) માં સિંદૂર

સોળ શણગાર કર્યા બાદ મૃત સ્ત્રીની માગમાં સિંદૂર પૂરવાની પરંપરા અત્યંત પવિત્ર ગણાય છે, અને આ વિધિ હંમેશાં તેના પતિ દ્વારા જ કરવામાં આવે છે. એક સુહાગન સ્ત્રી આજીવન પતિના લાંબા આયુષ્ય માટે વ્રત, પૂજા અને પ્રાર્થનાઓ કરતી હોય છે. જ્યારે તે આ સંસાર છોડીને જાય છે, ત્યારે પતિ તેના આ સમર્પણ અને પ્રેમ પ્રત્યે આદર વ્યક્ત કરવા માટે તેની માગમાં સિંદૂર ભરે છે.

સુહાગન સ્ત્રીને મુખાગ્નિ કોણ આપી શકે?

ગરુડ પુરાણ અનુસાર, સુહાગન સ્ત્રીને મુખાગ્નિ આપવાનો પ્રથમ હક તેના પતિનો હોય છે. જ્યારે પતિ પોતાની મૃત પત્નીના દાહ સંસ્કાર કરે છે, ત્યારે તેની આત્માને મોક્ષ મળે છે. પરંતુ જો કોઈ કારણોસર પતિ હાજર ન હોય અથવા અંતિમ સંસ્કાર કરી શકે તેમ ન હોય, તો તેનો પુત્ર આ સંસ્કાર વિધિ પૂર્ણ કરી શકે છે.